Jak AI i precyzyjne ważenie pomagają ograniczać marnowanie żywności?

Każdego dnia na całym świecie ogromne ilości żywności trafiają do odpadów. Problem ten dotyczy nie tylko gospodarstw domowych, lecz także hoteli, restauracji, stołówek, szpitali i innych obiektów żywienia zbiorowego. Konsekwencje są wielowymiarowe, od strat finansowych i nieefektywnego wykorzystania surowców po zwiększoną emisję gazów cieplarnianych związanych z produkcją, transportem i utylizacją niewykorzystanej żywności.

Coraz więcej organizacji dostrzega, że skuteczne ograniczanie marnotrawstwa wymaga przede wszystkim dokładnego pomiaru i analizy danych. Bez wiedzy o tym, jakie produkty są wyrzucane, kiedy powstają straty i jaka jest ich rzeczywista skala, trudno podejmować skuteczne działania optymalizacyjne.

W odpowiedzi na te wyzwania powstają rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję, analizę obrazu oraz precyzyjne technologie pomiarowe. Jednym z przykładów jest współpraca firmy KITRO z METTLER TOLEDO.

 

Prawie co szósta wyprodukowana porcja żywności na świecie zostaje wyrzucona zamiast spożyta. Źródło: UNEP Food Waste Index Report 2024

Żywność, która trafia do odpadów, mogłaby każdego dnia pomóc wyżywić miliony osób zmagających się z głodem W 2019 roku 8,9% światowej populacji, umierało z głodu. Źródło: UNEP Food Waste Index Report 2024

Mimo postępu cywilizacyjnego setki milionów ludzi nadal nie mają zapewnionego wystarczającego dostępu do żywności. Źródło: Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO)

Marnowanie żywności to nie tylko problem społeczny, ale również klimatyczny, odpowiadający za nawet 10% globalnych emisji gazów cieplarnianych. Źródło: UNEP Food Waste Index Report 2021

Koszt ekonomiczny marnowania żywności dla światowej gospodarki liczony jest w setkach miliardów dolarów rocznie. Źródło: Światowe Forum Ekonomiczne (World Economic Forum)

 

 

Dlaczego dane są kluczowe w zarządzaniu odpadami żywnościowymi?
W wielu obiektach gastronomicznych decyzje dotyczące zakupów, planowania produkcji czy wielkości porcji nadal opierają się głównie na doświadczeniu personelu. Chociaż praktyka operacyjna pozostaje niezwykle cenna, brak obiektywnych danych utrudnia identyfikację źródeł strat.

Dokładne monitorowanie odpadów pozwala odpowiedzieć na kluczowe pytania:

• które produkty są najczęściej wyrzucane,
• w jakich porach dnia lub dniach tygodnia powstaje najwięcej strat,
• jakie procesy generują największe ilości odpadów,
• czy problem dotyczy zakupów, przygotowania czy konsumpcji.

Dostęp do takich informacji umożliwia bardziej świadome zarządzanie produkcją żywności oraz podejmowanie decyzji opartych na danych, a nie przypuszczeniach.
To właśnie dlatego nowoczesne systemy monitorowania odpadów coraz częściej wykorzystują technologie Internetu Rzeczy (IoT), analizę danych oraz sztuczną inteligencję.

 

Jak działa system KITRO?
Rozwiązanie opracowane przez KITRO łączy analizę obrazu, uczenie maszynowe i precyzyjne ważenie w jednym ekosystemie pomiarowym.
System jest instalowany w pobliżu miejsca, w którym trafiają odpady żywnościowe. Każda zmiana masy powoduje automatyczne wykonanie zdjęcia zawartości pojemnika. Następnie do zarejestrowanego obrazu przypisywane są informacje dotyczące:

• masy odpadów,
• czasu zdarzenia,
• częstotliwości występowania określonych produktów.

Zebrane dane trafiają do chmury, gdzie są analizowane przez algorytmy sztucznej inteligencji oraz uczenia maszynowego.

Schemat działania systemu
Kamera → Waga → Rejestracja danych → Analiza AI → Dashboard → Rekomendacje operacyjne
W efekcie użytkownik otrzymuje przejrzysty panel prezentujący strukturę odpadów oraz wskazujący obszary wymagające poprawy.

 

 

Jaką rolę odgrywają wagi METTLER TOLEDO?
W systemach opartych na analizie danych jakość informacji wejściowych ma kluczowe znaczenie. Nawet najbardziej zaawansowane algorytmy sztucznej inteligencji nie są w stanie dostarczyć wiarygodnych rekomendacji, jeśli dane pomiarowe są obarczone błędami.
Precyzyjne systemy ważenia METTLER TOLEDO stanowią podstawę procesu zbierania danych w rozwiązaniu KITRO. Ich zadaniem jest zapewnienie dokładnego i powtarzalnego pomiaru masy odpadów żywnościowych.

Dzięki temu możliwe jest:

1. wiarygodne określenie wielkości strat,
2. analiza trendów w dłuższym okresie,
3. porównywanie wyników pomiędzy lokalizacjami,
4. generowanie rekomendacji bazujących na rzeczywistych danych operacyjnych.

To przykład praktycznego wykorzystania technologii ważenia nie tylko w procesach produkcyjnych, ale również jako elementu strategii cyfryzacji i zarządzania zasobami.

 

W jaki sposób AI analizuje odpady żywnościowe?
Sztuczna inteligencja wykorzystywana przez KITRO analizuje obrazy zarejestrowane podczas wyrzucania żywności.
Algorytmy uczenia maszynowego rozpoznają rodzaje produktów oraz identyfikują wzorce występujące w procesie gospodarowania żywnością. Analiza obejmuje zarówno pojedyncze zdarzenia, jak i długoterminowe trendy.
Przykładowo system może wykazać, że:

• określone potrawy regularnie pozostają niespożyte podczas śniadań,
• wybrane składniki są zamawiane w zbyt dużych ilościach,
• część żywności trafia do odpadów w wyniku błędnego planowania produkcji.

Takie informacje pozwalają wprowadzać konkretne działania korygujące, które zmniejszają skalę strat bez obniżania jakości obsługi klientów.

 

 

Gdzie takie rozwiązania znajdują zastosowanie?
Hotele
W hotelach szczególne znaczenie ma optymalizacja procesów zaplecza gastronomicznego. Monitoring odpadów pozwala ograniczać straty związane z przygotowaniem bufetów oraz planowaniem produkcji posiłków przy jednoczesnym zachowaniu wysokich standardów obsługi gości.
Stołówki i obiekty edukacyjne
W stołówkach akademickich oraz szkolnych analiza danych pomaga lepiej dopasowywać ofertę żywieniową do rzeczywistych potrzeb użytkowników. Dodatkowo wyniki mogą być wykorzystywane w działaniach edukacyjnych związanych ze zrównoważonym rozwojem.
Szpitale i placówki medyczne
W obiektach ochrony zdrowia redukcja odpadów musi iść w parze z zachowaniem wymagań żywieniowych pacjentów. Dane pomagają optymalizować procesy przygotowania posiłków bez wpływu na jakość opieki.

 

 

 

Jakie korzyści przynosi cyfrowe monitorowanie odpadów?
Wdrożenie systemów opartych na danych przynosi korzyści zarówno operacyjne, jak i środowiskowe.
Najważniejsze z nich to:

• ograniczenie kosztów związanych z zakupem surowców,
• zmniejszenie ilości wyrzucanej żywności,
• lepsze planowanie produkcji i zamówień,
• wsparcie działań ESG i strategii zrównoważonego rozwoju,
• zwiększenie świadomości pracowników i użytkowników końcowych,
• możliwość monitorowania postępów za pomocą mierzalnych wskaźników.

Według danych przedstawianych przez KITRO klienci wdrażający system często osiągają znaczące ograniczenie ilości jadalnych odpadów żywnościowych już w pierwszych miesiącach użytkowania.

 

Cyfryzacja gastronomii staje się elementem strategii zrównoważonego rozwoju
Rozwiązania takie jak KITRO pokazują, że walka z marnowaniem żywności nie opiera się wyłącznie na zmianie zachowań ludzi. Coraz większą rolę odgrywają technologie pomiarowe, analiza danych oraz sztuczna inteligencja.
Połączenie precyzyjnych wag z algorytmami AI umożliwia przekształcenie odpadów żywnościowych w wartościowe dane biznesowe. Dzięki temu organizacje mogą nie tylko ograniczać straty i koszty, ale także realizować cele związane ze zrównoważonym rozwojem oraz cyfrową transformacją procesów operacyjnych.
W praktyce oznacza to przejście od reagowania na problem do jego aktywnego monitorowania i systematycznej eliminacji.

Jak sztuczna inteligencja pomaga ograniczać marnowanie żywności?
AI analizuje obrazy odpadów oraz dane pomiarowe, identyfikując najczęściej marnowane produkty i wskazując obszary wymagające optymalizacji.

Dlaczego dokładny pomiar masy odpadów jest ważny?
Precyzyjne dane wagowe stanowią podstawę wiarygodnej analizy. Błędy pomiarowe mogą prowadzić do błędnych decyzji operacyjnych i nieprawidłowych rekomendacji.

Czy monitoring odpadów żywnościowych przynosi korzyści finansowe?
Tak. Lepsza kontrola nad procesami zakupowymi i produkcyjnymi pozwala ograniczać straty surowców oraz obniżać koszty działalności.

Gdzie najczęściej wdraża się systemy monitorowania odpadów?
Najczęściej korzystają z nich hotele, restauracje sieciowe, stołówki, firmy cateringowe, placówki medyczne oraz organizacje obsługujące żywienie zbiorowe.

Jakie technologie są wykorzystywane w takich systemach?
Najczęściej stosowane są precyzyjne wagi, kamery przemysłowe, systemy analizy obrazu, rozwiązania chmurowe i algorytmy sztucznej inteligencji.

 

Więcej informacji:

• Jak KITRO i METTLER TOLEDO połączyli siły?

• Dobra praktyka ważenia

• Przewodnik po higienicznych wagach